Kogge in de lente

Kogge in de lente

Gelukkig breekt elk jaar na een natte winter ook weer de lente aan en beginnen we te denken aan het komende vaarseizoen. Dat vraagt de nodige voorbereidingen door onze vrijwilligers. In de loop van maart gaan vele handen aan het werk om het grote winterkleed, dat over de Kamper Kogge ligt, er af te halen. Dat is hard werken want het is een groot en zwaar zeil van zo’n 22 bij 12 meter. Nadat het dekzeil weg is kan ook het houten ondersteuningsframe worden verwijderd en gaat alles de opslag in voor het volgende seizoen.

De Kogge is gebouwd van ongeveer de 20 ton eikenhout en dat moet jaarlijks onderhouden worden om houtrot te voorkomen. Nadat de Kogge weer uit haar winterjas is, gaan de vrijwilligers aan de slag om alles te voorzien van van een nieuwe laag “Kogge-tjet”. Deze tjet wordt met de hand aangebracht en bestaat voor het grootste deel uit heel natuurlijke lijnolie. Het duurt een paar weken voor deze nieuwe laag is opgedroogd, zodat je pas weer in de loop van april op het dek kunt lopen, zonder er aan vast te blijven plakken. De natuurlijke lijnolie vormt niet alleen een mooie beschermingslaag, maar is ook heel beeldbepalend voor de Kamper Kogge. Dat komt omdat, door inwerking van zonlicht op de lijnolie, deze laag na verloop van tijd mat zwart wordt. Om deze reden noemen de vrijwilligers de Kogge ook wel liefkozend “zwarte dame”.

Kogge in winterkleding

Kogge in winterkleding

Ervaring heeft geleerd dat bij een permanent nat Koggedek het regenwater op de lange duur in de naden tussen planken en balken trekt en daar het hout aantast. Aangezien de Nederlandse winter vaak voor een groot deel bestaat uit een herfst waar geen einde aan lijkt te komen, valt er in dit deel van het jaar zo regelmatig regen dat de Kogge constant nat is. Enkele jaren geleden was het daardoor noodzakelijk om enkele balken en flinke delen van de dekplanken geheel te vernieuwen. Dat was een grote en kostbare klus. Het is dus beter om een preventieve maatregel te nemen.

Na afloop van het vaarseizoen 2020 hebben onze vrijwilligers het winterkleed over de Kamper Kogge aangebracht. Dit is een jaarlijks terugkerende actie om de Kogge tegen de elementen van herfst en winter te beschermen. Er wordt een speciaal houten frame bovenop de Kogge gebouwd, en met vereende krachten wordt een enorm dekzeil over dit frame getrokken. Ook het hoge kasteel op de Kogge is daarmee overdekt. Regen kan niet meer op de Kogge vallen, maar de wind kan vrij onder het zeil door waaien. Zo blijft de Kogge droog en wordt inwatering en schimmelvorming voorkomen. Tegelijk is het mogelijk om onder deze tent onderhoud aan de Kogge uit te voeren.